De slimme studiekeuze: waarom jongeren beter kiezen door loopbaangesprekken
Een verkeerde studiekeuze is één van de belangrijkste oorzaken
van uitval in het eerste jaar hoger onderwijs. Slechts drie op de tien
studenten slagen in hun eerste jaar voor al hun vakken. Studenten die
een goede en doordachte studiekeuze maken, presteren beter. De overgang
van het secundair naar het universitair en niet-universitair hoger
onderwijs is voor velen een grote stap en die loopt niet voor iedereen
even succesvol.
Jan Bonne | Redactiesecretaris Impuls
Als hulpmiddel om meteen de juiste studiekeuze te maken kunnen
scholieren in hun laatste jaar secundair de oriënteringsproef Luci (KU
Leuven), Simon (UGent) of het neutrale Columbus afleggen. Ook het
secundair onderwijs investeert in onderwijsloopbaanbegeleiding, maar
helaas sluit dat geen mismatch uit.
Ook in Nederland vallen ruim veertigduizend studenten jaarlijks uit in hun eerste studiejaar hoger onderwijs. Hoe helpen we die schade te voorkomen, vraagt drs. Marjan Versantvoort zich in De slimme studiekeuze
af. Met de slimme studiekeuze beoogt de auteur, die orthopedagoog en
loopbaanadviseur is, een gespreksmethode die haar effectiviteit door de
jaren heen bewezen heeft. Via loopbaangesprekken begeleidt ze jongeren
stap voor stap naar een passende studiekeuze.
Een niet-passende studiekeuze is immers schadelijk voor het zelfvertrouwen en het positief zelfbeeld.
Hoe vaak horen we geen verhalen over jongeren die in een verkeerd
gekozen vervolgstudie terechtkomen die niet aansluit bij hun wezenlijke
motivatie en interesses? Ik vind het altijd ontgoochelend dergelijke
verhalen te moeten aanhoren. Ik heb de indruk dat er vaak gekozen wordt
voor een bepaalde universiteit(stad) of hogeschool, voor vrienden die er
ook studeren, voor de uitgaansmogelijkheden en niet voor een
studierichting die aansluit bij de voorbereiding in het secundair
onderwijs en bij hun natuurlijk-aanwezig talent. Ouders vinden dat hun
kinderen moeten doen wat ze graag doen, maar de maatschappij heeft ook
baat bij slimme keuzes die de noden op de arbeidsmarkt helpen lenigen.
Maar reflectie en vormgeven van de loopbaan vereist zelfbewustzijn,
langetermijndenken en planning.
Hoe komen we tot die slimme keuzes? Scholen en
organisaties investeren veel in voorlichting, maar wat ben je met
voorlichting als de leerling niet eens zicht heeft op eigen motivatie en
interesses? Zonder voorbereidende gesprekken kan de studie-informatie
te abstract en afstandelijk blijven. Daarom is het beter dat er vooraf
loopbaangesprekken met de individuele leerlingen georganiseerd worden,
zodat de jongeren geholpen worden een persoonlijke binding met hun
wensen en studievoorkeuren te krijgen.
Hoe pak je die loopbaangesprekken aan? Dan zit je al in deel drie
van het boek en lees je over de zeven typen keuzeproblemen van jongeren:
van de niet-weter en de onbewuste voorkeuren tot de zeker-weter en de
gevaren van onjuiste beeldvorming. Boeiend om te lezen is hoe die zeven
typen leerlingen in loopbaangesprekken stap voor stap naar hun
studiekeuze begeleid worden. In de verschillende cases per type zien we
hoe de loopbaangesprekken via huiswerkopdrachten, gesprekken en
vervolggesprekken het zelfinzicht van de jongeren vergroten en ze zo tot
een bewustere keuze komen.
Die loopbaangesprekken zijn natuurlijk een hele investering voor
scholen. Is het zinvol jongeren te begeleiden met ‘slechts’ enkele
loopbaangesprekken? Het antwoord is ‘ja’, want individuele
loopbaanbegeleiding levert lagere uitvalcijfers op. Zie daarvoor de twee
onderwijsonderzoeken aan het begin van dit boek.
Dit boek biedt veel interessante inzichten op basis van
wetenschappelijk onderzoek en veel jaren ervaring van de auteur met het
onderwerp. De uitleg is met veel concrete voorbeelden onderbouwd, de
cases zijn rijk geïllustreerd met persoonlijke bevindingen van de
jongeren en van de loopbaanbegeleider.
Marjan Versantvoort, De Slimme studiekeuze, Antwerpen/'s-Hertogenbosch: Gompel&Svacina, 2023, 176 blz.
Lees IMPULS – Onderwijstijdschrift voor leidinggevenden
Je onderwijsteam enthousiasmeren en engageren is cruciaal. Impuls helpt daarbij. Het biedt als enige onafhankelijk tijdschrift ter zake een waardevolle ondersteuning aan schoolleiders. Impuls publiceert vier keer per jaar artikelen, interviews, recensies en achtergrondinformatie over schoolleiderschap. Tussentijdse blogberichten geven kritische opinies bij de actualiteit.
Abonneren op het tijdschrift IMPULS:
https://gompel-svacina.eu/product/impuls-abo-2023-2024/
Reacties
Een reactie posten